مرکز بهداشت شمال غرب یک
رسانه ها؛راویان رنج های نامرئی
رییس مرکز بهداشت شمال غرب یک با تأکید بر نقش رسانه‌ها در بازتاب رنج‌های نامرئی گفت: روایت مسئولانه مسائل سلامت روان می‌تواند به افزایش آگاهی عمومی، کاهش انگ اجتماعی و توجه بیشتر به تجربه‌های کمتر شنیده‌شده افراد کمک کند.رسانه‌ها با انتخاب رویکردی علمی، دقیق و به‌دور از قضاوت می‌توانند زمینه درک بهتر مشکلات روانی را در جامعه فراهم کنند
379207.mp3
رسانه ها؛راویان رنج های نامرئی
به گزارش خبرنگار روابط عمومی مرکز بهداشت شمال غرب یک:
از اضطراب‌های ناگفته تا تنهایی‌های پنهان؛ روایت مسئولانه رسانه‌ها چگونه می‌تواند به دیده‌شدن رنج‌های روانی و شکستن دیوار انگ و سکوت کمک کند؟همه رنج‌ها در چهره‌ها پیدا نیستند؛ بعضی پشت لبخندهای روزمره پنهان می‌شوند، در سکوت آدم‌ها ادامه می‌یابند و گاه حتی از نگاه نزدیک‌ترین اطرافیان دور می‌مانند. در چنین شرایطی، رسانه‌ها می‌توانند پنجره‌ای به سوی تجربه‌های ناگفته انسان‌ها باشند؛ پنجره‌ای که اگر با آگاهی، دقت و مسئولیت گشوده شود، به درک بهتر مسائل سلامت روان، کاهش انگ اجتماعی و تشویق افراد به کمک‌گرفتن می‌انجامد. اما روایت نادرست، قضاوت‌گرانه یا هیجان‌زده نیز می‌تواند بر رنج کسانی بیفزاید که پیش از این، در سکوت با دشواری‌های خود دست‌وپنجه نرم می کردند.در جهان پرشتاب امروز، هر روز انبوهی از خبرها، تصویرها و روایت‌ها از برابر چشم مخاطبان می‌گذرد؛ اما در میان این حجم از اطلاعات، همیشه صدای کسانی که با اضطراب، افسردگی، تنهایی، فرسودگی روانی یا فشارهای اجتماعی دست‌وپنجه نرم می‌کنند، به گوش نمی‌رسد. رنج‌های نامرئی، برخلاف بحران‌هایی که نشانه‌های آشکار دارند، اغلب در لابه‌لای زندگی روزمره پنهان می‌مانند؛ بی‌آنکه اطرافیان از عمق آن‌ها آگاه باشند یا فرد، فرصت و جرئت بیان تجربه خود را پیدا کند.اینجاست که نقش رسانه فراتر از انتشار خبر معنا پیدا می‌کند. رسانه می‌تواند تجربه‌های فردی را به مسئله‌ای قابل‌فهم در عرصه عمومی تبدیل کند، درباره عوامل اجتماعی و روانی مشکلات آگاهی ببخشد و مسیر دسترسی به خدمات حمایتی و تخصصی را نشان دهد. چنین نقشی تنها زمانی تحقق می‌یابد که روایت انسان‌ها به ابزاری برای جلب توجه صرف تبدیل نشود و کرامت، حریم خصوصی و پیچیدگی تجربه‌های روانی آنان در مرکز توجه باقی بماند.اهمیت این مسئولیت در فضای رسانه‌ای امروز، که شبکه‌های اجتماعی نیز در شکل‌دهی به نگرش عمومی نقش دارند، دوچندان شده است. سازمان جهانی بهداشت در گزارش‌های خود بر اهمیت انتشار اطلاعات دقیق، اصلاح باورهای نادرست و مقابله با انگ و تبعیض مرتبط با مشکلات سلامت روان تأکید کرده است. از این منظر، پرسش اصلی فقط این نیست که رسانه‌ها از رنج‌های پنهان می‌گویند یا نه؛ مسئله این است که چگونه می‌گویند، صدای چه کسانی را بازتاب می‌دهند و چه تصویری از افراد درگیر مشکلات روانی در ذهن جامعه شکل می‌دهند.
رسانه‌ها می‌توانند زمینه درک بهتر رنج‌های روانی را فراهم کنند
الناز گلباری رییس مرکز بهداشت شمال غرب یک با اشاره به نقش دوگانه رسانه‌ها در سلامت روان گفت: رسانه‌ها می‌توانند با افزایش آگاهی عمومی، تقویت ارتباطات اجتماعی و فراهم‌کردن زمینه گفت‌وگو درباره مشکلات روانی، به کاهش انگ اجتماعی کمک کنند؛ اما در مقابل، انتشار محتوای آسیب‌زا، بازنمایی نادرست مسائل روانی و ترویج اطلاعات غیرعلمی نیز می‌تواند سلامت روان افراد را تحت تأثیر قرار دهد.وی افزود: یافته‌های پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد تأثیر رسانه‌ها بر سلامت روان به عواملی همچون نوع محتوای منتشرشده، شیوه استفاده از رسانه، ویژگی‌های فردی و میزان سواد رسانه‌ای بستگی دارد و نمی‌توان همه آثار آن را به‌صورت یکسان ارزیابی کرد.الناز گلباری تأکید کرد: رسانه‌ها در پرداختن به رنج‌های نامرئی باید از برچسب‌زنی، قضاوت و ساده‌سازی مشکلات روانی پرهیز کنند و با ارائه اطلاعات معتبر و روایت‌های مسئولانه، زمینه درک بهتر تجربه‌های انسانی و مراجعه به‌موقع افراد برای دریافت کمک تخصصی را فراهم آورند.
آگاهی‌بخشی صحیح، گامی مهم در حمایت از سلامت روان جامعه است
محمود موسوی، کارشناس مسئول واحد سلامت روان مرکز بهداشت شمال غرب یک، با تأکید بر اهمیت اطلاع‌رسانی صحیح در حوزه سلامت روان گفت: آگاهی‌بخشی عمومی زمانی اثربخش خواهد بود که اطلاعات دقیق، قابل‌فهم و متناسب با نیازهای افراد در اختیار جامعه قرار گیرد و مردم بتوانند نشانه‌های مشکلات روانی را بهتر بشناسند و در صورت نیاز، برای دریافت خدمات تخصصی اقدام کنند.وی افزود: رسانه‌ها با پرهیز از انتشار اطلاعات نادرست، رعایت حریم خصوصی افراد و دوری از قضاوت و برچسب‌زنی می‌توانند در اصلاح نگرش‌های اجتماعی و کاهش موانعی که افراد را از بیان مشکلات و درخواست کمک بازمی‌دارد، نقش مؤثری داشته باشند. محمودموسوی تأکید کرد: پرداختن به مسائل سلامت روان نباید صرفاً به بیان مشکلات و آسیب‌ها محدود شود، بلکه لازم است راهکارهای پیشگیری، ظرفیت‌های حمایتی و مسیرهای دسترسی به خدمات تخصصی نیز به‌درستی معرفی شوند تا آگاهی عمومی به اقدامی مؤثر برای مراقبت از سلامت روان تبدیل شود.
روایت مسئولانه؛ از بازتاب درد تا گشودن مسیر امید
پژوهش‌های علمی سال‌های اخیر نشان می‌دهند رسانه‌های اجتماعی و محتوای دیجیتال صرفاً با پیامدهای منفی سلامت روان همراه نیستند و می‌توانند ظرفیت‌هایی برای افزایش آگاهی و بهبود نگرش عمومی داشتهباشند. مرور پژوهش‌های مربوط به کمپین‌های سلامت روان در شبکه‌های اجتماعی نشان داده است که بخشی از این برنامه‌ها در افزایش دانش عمومی و کاهش انگ مرتبط با مشکلات روانی مؤثر بوده‌اند؛ هرچند میزان موفقیت آن‌ها در ایجاد تغییرات پایدار رفتاری، از جمله افزایش کمک‌جویی، یکسان نیست.یکی از موضوعات مهم در این زمینه، مواجهه نوجوانان با محتوای آسیب‌زا در فضای آنلاین است. پژوهش‌های جدید درباره محیط‌های دیجیتال نشان می‌دهند که پیشنهادهای الگوریتمی پلتفرم‌ها می‌توانند کاربران را با محتوایی روبه‌رو کنند که خودخواسته به دنبال آن نبوده‌اند. این مسئله، ضرورت توجه هم‌زمان به سواد رسانه‌ای، مسئولیت پلتفرم‌ها و حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر را برجسته می‌کند.در چنین فضایی، روایت مسئولانه به معنای نادیده‌گرفتن رنج یا پنهان‌کردن واقعیت نیست؛ بلکه به معنای بازتاب دقیق واقعیت، پرهیز از هیجان‌سازی و برچسب‌زنی، رعایت حریم خصوصی و فراهم‌کردن فضایی برای شنیده‌شدن تجربه‌های انسانی است. رسانه‌ها می‌توانند در کنار طرح مشکلات، روایت‌هایی از بازیابی، حمایت اجتماعی و مراجعه به‌موقع به خدمات تخصصی را نیز بازتاب دهند؛ روایت‌هایی که نشان می‌دهند مواجهه با دشواری‌های روانی لزوماً به معنای پایان امید نیست.
سخن پایانی
رنج‌های نامرئی برای دیده‌شدن، بیش از تیترهای پرهیاهو به نگاهی دقیق، روایتی انسانی و زبانی مسئولانه نیاز دارند. رسانه‌ها با انتخاب واژه‌ها، منابع و زاویه روایت خود، در شکل‌گیری نگرش جامعه نسبت به سلامت روان سهم دارند. این سهم زمانی به مسئولیتی اجتماعی تبدیل می‌شود که انسان‌ها نه به‌عنوان سوژه‌هایی برای جلب توجه، بلکه به‌عنوان افرادی برخوردار از کرامت، حق انتخاب و امکان دریافت حمایت دیده شوند.شاید مهم‌ترین کارکرد رسانه در روایت رنج‌های نامرئی همین باشد: تبدیل سکوت به امکان گفت‌وگو، فاصله به درک متقابل و آگاهی به فرصتی برای کمک‌گرفتن؛ چراکه گاهی نخستین گام برای کاهش یک رنج، آن است که فرد احساس کند دیده می‌شود، قضاوت نمی‌شود و در مواجهه با دشواری‌هایش تنها نمانده است.
کپی لینک کوتاه:
نظر دهید